Były szef ukraińskiej dyplomacji Dmytro Kułeba zarzucił prezydentowi Karolowi Nawrockiemu wrogość wobec Ukraińców, komentując odebranie Wołodymyrowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Swoją ocenę przedstawił w nagraniu opublikowanym na własnym kanale w serwisie YouTube.
Nawrocki ogłosił decyzję o pozbawieniu Zełenskiego odznaczenia w piątek 19 czerwca wieczorem. Jako powód wskazał podtrzymanie przez władze w Kijowie nadania jednej z jednostek wojskowych imienia „Bohaterów UPA”. Organizacja ukraińskich nacjonalistów odpowiada za rzeź wołyńską z czasów II wojny światowej.
Kułeba: to walka o wyborców
Kułeba, który kierował MSZ Ukrainy w latach 2020–2024, ocenił, że stosunki między Warszawą a Kijowem znalazły się w najgłębszym kryzysie, jaki pamięta.
— Powodem, dla którego Nawrocki zdecydował się na tak radykalny krok, jest walka o wyborców. On nie myśli o relacjach ukraińsko-polskich czy o jakichś długofalowych interesach Polski — mówił Kułeba.
Były minister poszedł dalej w ocenie sporu.
— Nazywajmy rzeczy po imieniu. Nawrocki nienawidzi Ukraińców jako zjawiska. Należy on do tej grupy polskich polityków, dla których idealny Ukrainiec to postać stojąca w przedpokoju, która ciągle przeprasza i dziękuje — stwierdził.
Według niego polski prezydent powstrzymuje się od jawnych haseł antyukraińskich, ale swoimi działaniami robi wszystko, „aby Ukraińcom nie było dobrze ani w Polsce, ani w Ukrainie”. Kułeba dodał, że odebranie orderu było wyraziste dla wyborców, podczas gdy wezwanie ambasadora do MSZ nie byłoby równie czytelnym sygnałem.
Dmytro Kułeba o Nawrockim: „nienawidzi Ukraińców jako zjawiska”
Kolejni politycy zwracają odznaczenia
Zełenski oświadczył 20 czerwca, że odesłał Order Orła Białego prezydentowi Nawrockiemu. Odznaczenia zrzekli się też byli prezydenci Ukrainy — Leonid Kuczma, który dostał je w 1997 r., oraz Wiktor Juszczenko. Polskie odznaczenia oddali również minister spraw zagranicznych Andrij Sybiha, szef Biura Prezydenta Kyryło Budanow, jego zastępca Ihor Żowkwa i ambasador Ukrainy w Polsce Wasyl Bodnar.
W nagraniu z 19 czerwca Nawrocki podkreślił, że decyzja „nie jest przeciwko narodowi ukraińskiemu” i nie oznacza zmiany kierunku polskiej polityki bezpieczeństwa. Imię „Bohaterów UPA” jednej z jednostek Zełenski nadał pod koniec maja, co skrytykowali m.in. premier Donald Tusk i szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz. Kapituła Orderu Orła Białego na prośbę prezydenta debatowała nad odebraniem odznaczenia i przedstawiła Nawrockiemu opinię w tej sprawie.